تماشا کنید: هوش مصنوعی موفق به کنترل جنگنده F-16 شد

نیروی هوایی ایالات‌متحده می‌گوید این جنگنده که با هوش‌مصنوعی هدایت می‌شود، در برابر دشمنان انسانی مقاومت کرده است.

«مدرسه خلبانی ارتش هوایی آمریکا» و «آژانس پروژه‌های تحقیقاتی پیشرفته دفاعی» موسوم‌به «DARPA» مدعی شده‌اند که پس از مدت‌ها به دستاوردی بزرگ در زمینه توسعه علم یادگیری ماشین برسند؛ آن‌ها توانستند خلبانی یک فروند هواپیمای جنگنده F-16 را برعهده نرم‌افزار متکی بر هوش‌مصنوعی بگذارند تا در یک تست واقعی، در برابر جنگنده‌هایی با خلبان انسان مبارزه کند.

البته پروژه USAF و DARPA در بستر یک هواپیمای ویستا X-62A انجام شد که قابلیت تقلید عملکرد انواع مختلف هواپیما را دارد. وزیر نیروی هوایی ایالات‌متحده، «فرانک کندال»، درباره این پروژه گفت:

دهه‌ها می‌شود که پتانسیل نبردهای هوایی خودران را در سر می‌پروانیم اما واقعیت تاکنون یک رویای دور از دسترس بوده است. در سال ۲۰۲۳، X-62A موفق شد یکی از مهم‌ترین مرزهای نبرد هوایی را در هم بشکند که لحظه‌ای دگرگون‌کننده به شمار می‌رفت… .

از زمانی که DARPA کار خود را روی توسعه نرم‌افزار دستیار هوش‌مصنوعی آغاز کرده، سال‌ها می‌گذرد. برنامه رشد نبرد هوایی این مجموعه موسوم‌به «ACE» در سال ۲۰۲۰ آغاز شد و در یک نبرد شبیه‌سازی‌شده، خلبان‌های انسانی را در مقابل خلبان هوش‌مصنوعی قرار داد. هوش‌مصنوعی موفق شد تا سربلند از این رویداد بیرون بیاید اما یک محدودیت جدی داشت؛ آن هم پرواز در سرعت‌های مجاز برای هواپیمای واقعی و فشار نیروی G قابل‌تحمل برای خلبان انسانی بود.

سال‌ها می‌شود که سیستم‌های خودکار و خودران در صنایع نظامی و فضایی استفاده می‌شوند اما توسط قوانینی خاص محدود شده‌اند. این سیستم‌های متخصص با بررسی شرایط از طریق تحلیل «اگر-سپس»، به نتایجی دست پیدا خواهند کرد که بعدا متناسب با آن‌ها اقدام می‌کنند. مشکل این است که اگر تعداد ورودی‌ها و متغیرها افزایش یابد، این روش عملکرد خود را از دست خواهد داد. مدیر MIT CSAIL، «دنیلا راس»، در ویدئوی منتشرشده توسط DARPA می‌گوید:

روش یادگیری ماشین با تکیه بر تحلیل تاریخچه داده‌ها، تصمیم‌های قاطعی برای سناریوهای لحظه‌‌ای و آینده می‌گیرد و به نتایجی می‌رسد که درکشان برای انسان دشوار است تا توضیح آن‌ها بر پایه زبان قانونمند دشوار است. یادگیری ماشین در محیط‌ها و شرایطی که متغیرها به‌طور مداوم و پویا در حال تغییر هستند و تعیین قوانین در آن‌ها دشوار است، عملکرد خارق‌العاده‌ای دارند.

بنابراین تا اینجا استفاده از هوش‌مصنوعی و سیستم یادگیری آن روشی قابل‌اتکا به نظر می‌رسد اما یک مشکل اساسی دارد؛ این سیستم غیرانسانی باید بتواند تصمیم‌هایی را که در سناریوهای پویا مانند نبردهای نظامی می‌گیرد، توضیح داده و تفسیر کند تا پرسنل نظامی بتوانند به آن اعتماد کنند و قاعدتا پیش از انجام هرگونه عملیات، رفتار آن مودرتایید مقام‌ها و تصمیم‌گیرندگان باشد.

در آزمایش اخیر USAF، از یک هواپیمای X-62A استفاده شد که عملا کار یک جت F-16 را با استفاده از شبیه‌سازی انجام می‌داده و امکان هدایت خود را در اختیار فناوری هوش‌مصنوعی قرار داده است. سرهنگ مدرسه خلبانی ارتش آمریکا، «جیمز والپیانی»، می‌گوید:

دستاورد بی‌نظیر امسال ما، قرار دادن این ماموران ماشین‌لرنینگ در X-62A و وارد کردن آن‌ها به محیط واقعی بود.

به نظر شما آیا تا یک دهه آینده شاهد استفاده از جنگ‌افزارهای تماما خودکار خواهیم بود؟