خورشیدگرفتگی را می‌توان حس کرد

در طول خورشیدگرفتگی یعنی زمانی که ماه از مقابل خورشید عبور می‌کند و بر زمین سایه می‌افکند، در سطح دما، سرعت باد و میزان رطوبت تغییراتی رخ می‌دهد و هرچه جلو نور خورشید بیشتر گرفته شود، این تغییرات آب‌وهوایی محسوس‌تر خواهد شد.

این تاثیر را می‌توان با تفاوت دما در مکان‌های سایه و بدون سایه در روزهای گرم و آفتابی مقایسه کرد؛ وقتی مناطقی که در سایه قرار دارند، از مکان‌های دیگر که زیر نور مستقیم خورشید قرار می‌گیرد، خنک‌تر می‌شوند.

خورشیدگرفتگی کامل ماه آوریل مسیر ۱۸۵ کیلومتری از تگزاس تا مین را تحت تاثیر قرار می‌دهد که آن را «مسیر خورشید‌گرفتگی کامل» می‌نامند. دالاس، ایندیاناپولیس، کلیولند و بوفالو و نیویورک تنها شهرهایی‌اند که در آن‌ها کسوف کامل رخ می‌دهد.

وقتی ماه بخش قابل‌توجهی از خورشید را مسدود می‌کند، خورشیدگرفتگی ناقص رخ می‌دهد که خارج از مسیر خورشیدگرفتگی کامل و در اطراف آن به‌ وجود می‌آید.

هرچه به مسیر کسوف کامل نزدیک‌تر شویم، ماه بخش بزرگ‌تری از خورشید و تابش خورشیدی‌ــ یعنی نور خورشید و انرژی‌‌ آن‌ــ را مسدود می‌کند.

این کاهش تابش خورشیدی هرچقدر هم که مختصر باشد، بر دما و سایر شرایط آب‌وهوایی تاثیر می‌گذارد. با این حال تغییرات آب‌وهوایی متاثر از خوشید‌گرفتگی در تمام مناطق یکسان نیستند و میزان دقیق کاهش دمای هوا تحت تاثیر عواملی مانند پوشش ابرها و زمان سال می‌تواند بسیار متفاوت باشد.

زمان سال بسیار اهمیت دارد، زیرا زاویه‌ برخورد نور خورشید با زمین بر دما تاثیر می‌گذارد و زاویه بزرگ‌تر آفتاب و گرمای شدید‌تری ایجاد می‌کند. زاویه تابش خورشید به زمین در بهار بیشتر می‌رود، در تابستان به اوج می‌رسد و در پاییز رو به کاهش می‌گذارد.

آخرین خورشیدگرفتگی کامل یک بعدازظهر تابستانی در اواخر ماه اوت رخ داد که هوا از قبل حسابی گرم بود بنابراین در برخی مکان‌ها از مسیر کسوف کامل، تغییرات دما بسیار محسوس بود. به طوری که در وایومینگ داگلاس، ظرف تنها یک ساعت، دمای هوا ۱۱ درجه کاهش یافت و در سراسر جنوب ایالات متحده هم کاهش دما بین چهار تا هشت درجه گزارش شد.

کسوف آوریل در زمانی اتفاق می‌افتد که زاویه برخورد نور خورشید به زمین نسبت به ماه اوت کمتر است، اما از آنجا حوالی گرم‌ترین موقع بعدازظهر رخ می‌دهد، بنابراین خنک‌ شدن مختصر هوا هنگام کسوف تا قبل از آنکه دما دوباره به سطوح قبل از کسوف بازگردد، محسوس خواهد بود.

خورشید‌گرفتگی بر سطوح رطوبت هم تاثیر می‌گذارد. هنگامی که دمای هوا برای مدت کوتاهی در طول خورشید‌گرفتگی کامل کاهش می‌یابد، دما به نقطه شبنم نزدیک‌تر می‌شود و بر همین اساس کمی مرطوب‌تر می‌شود. منظور از نقطه شبنم دمایی است که رطوبت موجود در هوا را به شبنم تبدیل کند. نقطه شبنم یک معیار برای اندازه‌گیری رطوبت هوا است. از این رو، نزدیک شدن دمای هوا به نقطه شبنم به معنای افزایش رطوبت و احساس بیشتر رطوبت در محیط است.

تشعشات خورشیدی کمتر و کاهش دما در طول خورشید‌گرفتگی می‌تواند بر باد و پوشش ابرها هم تاثیر بگذارد.