کشف سیاره‌ای با مدار معکوس میان دو ستاره: چالشی برای نظریه‌های کیهانی

ستاره‌شناسان موفق به تأیید وجود سیاره‌ای شگفت‌انگیز در سامانه‌ای دوتایی به نام ν (nu) Octantis شدند؛ سامانه‌ای که برای مدت‌ها تصور می‌شد امکان پایداری سیارات در آن وجود ندارد.

به گزارش gsxr و به نقل از تک‌اسپات، این سیاره که جرم آن حدود دو برابر مشتری است، در مداری معکوس (رتروگراد) به دور ستاره بزرگ‌تر می‌گردد، در حالی که ستاره همراه، که یک کوتوله سفید کم‌نور است، در جهتی مخالف حرکت می‌کند.

کشف اولیه این سیاره به بیش از ۲۰ سال پیش بازمی‌گردد، زمانی که اخترشناسان سیگنالی تکرارشونده از این سامانه دوتایی دریافت کردند. سال‌ها بحث بر سر منشأ این سیگنال ادامه داشت تا اینکه رصدهای دقیق با ابزار HARPS در رصدخانه La Silla متعلق به رصدخانه جنوبی اروپا، حضور سیاره‌ای واقعی را تأیید کرد.

نکته برجسته این سیاره نه‌تنها مدار معکوس آن، بلکه مکان آن در سامانه است؛ مدار آن درست میان دو ستاره قرار دارد – جایی که به‌طور معمول به‌دلیل نیروهای گرانشی متضاد، تصور می‌شد سیارات نمی‌توانند برای مدت طولانی پایدار باقی بمانند. با این حال، داده‌ها نشان می‌دهد که مدار این سیاره بیش از دو دهه بدون تغییر باقی مانده است، و حرکت رتروگراد آن ممکن است موجب کاهش اختلالات گرانشی از سوی کوتوله سفید شده باشد.
 

ستاره‌شناسان درباره منشأ این سامانه فرضیه‌هایی ارائه داده‌اند. یکی از آن‌ها می‌گوید که سیاره از مواد بیرون‌ریخته‌شده توسط کوتوله سفید در مرحله غول سرخ شکل گرفته است. فرضیه دوم این است که سیاره ابتدا به دور هر دو ستاره می‌چرخید و سپس با تکامل سامانه به موقعیت فعلی مهاجرت کرده است. شبیه‌سازی‌های رایانه‌ای نشان داده‌اند که تنها در محدوده‌ای بسیار خاص از مدارها، امکان پایداری بلندمدت چنین سیاره‌ای وجود دارد.

این کشف نشان می‌دهد که کیهان ممکن است میزبان سیاراتی بسیار متنوع‌تر از آن چیزی باشد که تاکنون تصور می‌کردیم، و با پیشرفت ابزارهای رصدی، امکان شناسایی چنین سامانه‌های نادری بیشتر خواهد شد.